Πως να διαλέξετε το καλάμι που σας ταιριάζει

Ο παππούς μου έλεγε ότι μπορείς να πιάσεις ψάρι με σκουριασμένο καρφί δεμένο με σπάγκο πάνω σε ένα σκουπόξυλο! Προφανώς όταν τα έλεγε αυτά δεν είχε στο μυαλό του τα 35 κιλά ενός τόνου που αποφάσισε ξαφνικά ότι το ψεύτικο ψαράκι που έσερνα πίσω από το σκαφάκι μου ήταν ο μεσημεριανός του μεζές, και αρνιόταν πεισματικά να το αφήσει από το στόμα του! Μετά από μισή ώρα άνισης μάχης κατέληξα με ένα σπασμένο καλάμι, ένα τεχνητό ψαράκι λιγότερο, τσαλακωμένα νεύρα, και το σημαντικότερο είχα χάσει το ψάρι που μια ζωή ονειρευόμουνα! Αρκετά χρόνια αργότερα, και μετά από μια σειρά από ξεχαρβαλιασμένα καλάμια της σειράς, κατέληξα στα εξής εμπειρικά συμπεράσματα:

1. Μην λυπάσαι το κόστος ενός καλού καλαμιού. Έτσι και αλλιώς θα το πληρώσεις διπλό κάθε φορά που αντικαθιστάς το καλάμι της σειράς που σου έμεινε στα χέρια.
2. Το σημείο του καλαμιού που δέχεται την μεγαλύτερη καταπόνηση, μετά φυσικά από το στέλεχος του καλαμιού, είναι η βάση στήριξης του μηχανισμού. Πάντα να επιλέγεις ένα καλάμι με μεταλλική βάση και μεταλλικές δέστρες του μηχανισμού. Οι εναλλακτικές λύσεις, είτε οι πλαστικές βάσεις ή οι πλαστικές και ελαφριές δέστρες, καταλήγουν πάντα στο να παραδίδουν το πνεύμα μετά από μερικές φορές σκληρής χρήσης.
3. Μην διαλέγεις καλάμι με κριτήριο τα μέγιστα κιλά αντοχής του (action), αλλά με κριτήριο το είδος του ψαρέματος που συνήθως κάνεις. Δεν κυνηγάς λαγό με κανόνι, όπως δεν ψαρεύεις τονάκια και κυνηγούς 1-5 κιλά με εξοπλισμό προδιαγραφών 50lb. Μπορείς να ψαρέψεις και μεγάλα ψάρια με ελαφρύ εξοπλισμό 12lb-30lb αρκεί να είναι ποιοτικών προδιαγραφών.
4. Αντίθετα από ότι πιστεύουν μερικοί το κοντό καλάμι δεν προσδίδει στον έμπειρο ψαρά κάποιο σημαντικό πλεονέκτημα στην μάχη με ένα μεγάλο ψάρι. Ένα ψηλό καλάμι, σε συνδυασμό με μία καλή ζώνη μάχης, σου επιτρέπει να πιάνεις υψηλότερα και να εξασκείς έτσι με λιγότερο κόπο μεγαλύτερη πίεση στο ψάρι.
5. Ο ελαφρύς εξοπλισμός, όπως ένα καλό και ευαίσθητο καλάμι από γραφίτη, είναι περισσότερο ξεκούραστος για τον ψαρά, και του επιτρέπει να διατηρεί τις δυνάμεις του για περισσότερο διάστημα. Επίσης ο ελαφρύς εξοπλισμός είναι μεγαλύτερη πρόκληση για τον ερασιτέχνη ψαρά και προσφέρει περισσότερες συγκινήσεις.
6. Τα καλάμια συρτής διαιρούνται σε δύο κατηγορίες, τα τύπου standup και αυτά που δουλεύονται από την καρέκλα μάχης (fighting chair). Τα καλάμια τύπου standup ενδείκνυνται για μάχη με το ψάρι σε όρθια στάση.  To ολικό τους μήκος συνήθως κυμαίνεται γύρω στα 1.80 μέτρα, άν και οι περισσότερο έμπειροι ψαράδες προτιμούν υψηλότερα καλάμια μεταξύ 2.0 και 2.2 μέτρα. Για την χρήση των καλαμιών standup και για μεγάλα θηράματα και βαρύ εξοπλισμό (30-80 lb), απαιτείται ωποσδήποτε η χρήση ζώνης μάχης (fighting belt),  ιδανικότερα σε συνδυασμό με ζώνη στήριξης σώματος και μηχανσιμού (harness). Τα καλάμια για χρήση από την καρέκλα μάχης είναι συνήθως ψηλότερα (2.0-2.4 m) για να μπορεί η πετονιά να περνά άνετα από το ύψος της πρύμνης του σκάφους.
7. Η ποιότητα των οδηγών της πετονιάς στα καλάμια συρτής προσδιορίζει σε μεγάλο βαθμό το τελικό κόστος ενός καλαμιού. Η απλούστερη λύση είναι αυτή των οδηγών ''δακτυλίδια'' (rings), η οποία συναντάται συνήθως σε καλάμια με ελαφρύ action (4lb-20lb) όπου οι λεπτές πετονιές δεν εξασκούν σημαντική τριβή. Συνίστανται επίσης στα καλάμια για ψάρεμα με καταβυθιστή ''downrigger'', όπου η εξτρά αντίσταση που προβάλει ο οδηγός δακτυλίδι - σε σύγκριση με έναν οδηγό τύπου ''ροδέλλας'' - αντισταθμίζει το τράβηγμα της πετονιάς από την αντίσταση του νερού και το τράβηγμα της μπάλας. Οι οδηγοί τύπου ''ροδέλλας'' (rollers) συνίστανται για καλάμια με βαρύτερο action 25lb-130lb, όπου η σημαντικά μεγαλύτερη διάμετρος της πετονιάς εξασκεί μεγαλύτερη τριβή στους οδηγούς του καλαμιού. Οι ποιοτικότεροι οδηγοί είναι αυτοί των αμερικανικών εταιρειών AFTCO και STUART. Οι οδηγοί της STUART είναι φαρδύτεροι από αυτούς της AFTCO, και προτιμούνται από πολούς έμπειρους ψαράδες γιατί λόγω του φαρδύτερου μεγέθους τους αφήνουν το στριφτάρι και το παράμαλο της πετονιάς να περάσουν μέσα από τους οδηγούς και να τυλιχθούν στον μηχανισμό. Κατά αυτόν τον τρόπο ο ψαράς δεν είναι αναγκασμένος να μαζεύει την πετονιά με το χέρι τα τελευταία 10-20 μέτρα από το στριφτάρι.
8. Πολές φορές αναφέρεται ότι ένα καλάμι είναι προδιαγραφών IGFA (International Game Fishing Association). Αυτό σημαίνει ότι το ολικό και μερικό μήκος του καλαμιού δεν είναι κάτω από ορισμένα όρια που έχει θεσπίσει η IGFA για την αναγνώριση και πιστοποίηση ρεκόρ.Η πιστοποίηση κατά τα πρότυπα IGFA αναφέρεται μόνο σε αυτό το σημείο και δεν έχει να κάνει με την αντοχή (action) του καλαμιού.

Ποιό καλάμι για ποιά χρήση:

1. Για παράκτια συρτή αφρού για μικρά θηράματα (light trolling) μέχρι 10-15 κιλά, ένα καλάμι προδιαγραφών μεταξύ 12-30lb είναι υπεραρκετό. Οι οδηγοί του καλαμιού μπορεί να είναι είτε full roller (ροδέλες) ή συνδυασμός rings (δακτύλιοι) με τον τελευταίο οδηγό τύπου roller, ή όλοι οι οδηγοί τύπου rings. Ως προς το μήκος του καλαμιου προσωπικά προτιμώ ένα ψηλό καλάμι μεταξύ 1.80 και 2.20 μέτρα με ευλίγιστο άκρο για μεγαλύτερες συγκινήσεις.
2. Για πελαγίσια συρτή (offshore trolling) και drifting για μεγαλύτερα θηράματα, ο εξοπλισμός πρέπει να είναι βαρύτερος μεταξύ 30-50lb. Οι οδηγοί να είναι κατά προτίμηση full roller για ελαχιστοποίηση των τριβών της πετονιάς. Το μήκος του καλαμιού, εαν δεν είστε έμπειροι ψαράδες, καλύτερα να κυμαίνεται μεταξύ 1.60-1.85 μέτρα. Για πολύ μεγάλα θηράματα, εκτός από τον βαρύτερο εξοπλισμό μεταξύ 50-130lb, εναι σχεδόν απαραίτητη η χρήση καρέκλας μάχης και ψηλότερων καλαμιών μεταξύ 2.0 και 2.4 μέτρα.
3. Για ψάρεμα συρτής βυθού με χρήση downrigger (καταβυθιστής) ένα καλάμι προδιαγραφών 12-30Lb μεταξύ 2.0 και 2.30 μέτρα είναι ότι χρειάζεται. Προτιμήστε τα καλάμια με μεσαία ευλιγισία του στελέχους για να αντισταθμίσετε το τζογάρισμα της πετονιάς από το λεβάρισμα μεγάλων ψαριών από μεγάλα βάθη.
4. Για ψάρεμα με καθετή προτιμώ ένα καλάμι μέχρι τα δύο μέτρα με σχετικά άκαμπτο τελευταίο στέλεχος για να γίνονται αμέσως αντιληπτά τα τσιμπήματα.
 
 

Επιλογές Καλαμιών
Light Trolling
Offshore Trolling
Drifting
Downrigger
Καθετή
Hemingway LightSic 20lb Hemingway Maestro 50lb Hemingway Adriatic 30-80lb Hemingway LightSic 20lb Hemingway Adriatic 20-30lb
Hemingway NewNovice 20-30 lb Hemingway Diamond  30-50lb Hemingway Silver 30-80lb Hemingway Silver 20-30lb Hemingway Gold Aftco 20lb
Hemingway Novice 20-30lb Hemingway Master 30-80lb Hemingway Diamond 30-50lb Hemingway Gold Aftco 20lb Hemingway Silver 20-30lb
Hemingway Gold Aftco 20lb Hemingway Silver 30-80lb Hemingway Maestro 30-80lb Hemingway Diamond 30-50lb Penn Long Beach
Hemingway Silver 20-30lb Hemingway Novice 30-80lb Hemingway Master 30-80lb Hemingway Adriatic 30-80lb Penn Senator RF2
Hemingway Master  20-30lb Hemingway NewNovice 30-80lb Hemingway Novice 30-80lb Penn Senator RF2 Penn Special Senator RS 20-50lb
Hemingway Adriatic 20lb Penn Senator RF2 Hemingway NewNovice 30-80lb Penn Special Senator RS Penn Special Senator ARA 20-40lb
Penn Long Beach Penn Special Mariner 50-80lb Penn Senator RF2 Penn Special Senator RS 20-50lb
Penn Senator RF2 Penn Special Senator RS 30-80lb Penn Special Mariner 50-80lb Penn Special Senator ARA 20-40lb
Penn Special Mariner 12-30lb Penn TunaStick RCSS Penn Special Senator RS 30-80lb Penn International Gold Aftco 12-20lb
Penn Special Senator RS 20-50lb Penn Special Senator ARA 30-80lb Penn TunaStick RCSS
Penn Special Senator ARA 20-40lb Penn International Gold Aftco 16-30lb Penn Special Senator ARA 30-80lb
Penn International Gold Aftco 12-20lb Penn International ARS Penn International Gold Aftco 16-30lb
Penn International ARA Penn International ARS
Penn International ARA